ขั้วสายไฟรถยนต์

Posted on : 10-05-2013 | By : Author | In : ระบบต่าง ๆ ในรถยนต์

ขั้วสายไฟ (terminal) ที่ออกแบบมาใช้งานกับรถยนต์ โดยปกติจะแบ่งออกเป็น 3 ชนิดคือ ขั้วสายไฟที่ใช้กับวงจรไฟแรงตํ่า ขั้วสายไฟที่ใช้กับวงจรไฟแรงสูง และขั้วสายไฟแบตเตอรี่
ขั้วสายไฟที่ใช้กับวงจรไฟแรงต่ำ
ตามปกติก็มีใช้งานกันหลายแบบหลายขนาด การเลือกใช้แต่ละแบบแต่ละขนาดก็ต้องเลือกใช้ให้พอเหมาะพอดีกับขนาดของสายไฟและงานเดินสายไฟ ณ จุดนั้นๆ ซึ่งจะทำให้วงจรไฟวงจรนั้นไม่มีปัญหา เกิดขึ้นภายหลังได้ ขณะประกอบขั้วสายไฟจะต้องไม่ให้ขั้วสายไฟถูกกับโลหะเพราะจะทำให้เกิดการลัดวงจร และขั้วสายไฟที่ประกอบเข้ากับงานจะต้องแน่น เพราะถ้าหลวมคลอนขั้วสายไฟจะเกิดความร้อน กระแสไฟเดินไม่สะดวก อุปกรณ์จะเสียหายและเกิดการลัดวงจรในที่สุด ดังรูปที่ 2.6 และรูปที่ 2.7 แสดงแบบต่างๆ ของขั้วสายไฟ
รูปที่ 2.7 แบบต่างๆ ของขั้วสายไฟขนาดถูกต้อง


รูปที่ 2.6 การเลือกใช้ขนาดและแบบของขั้วสายไฟที่ไม่ถูกต้องและที่ถูกต้อง


รูปที่ 2.7 แบบต่างๆ ของขั้วสายไฟ
ขั้วสายไฟที่ใช้กับสายไฟแรงสูง
ขั้วสายไฟหัวเทียนจะมี 2 ชนิดคือ ชนิดขั้วเสียบเข้ากับฝาครอบจานจ่ายและชนิดขั้วเสียบเข้ากับหัวเทียน ทั้งสองชนิดก็จะมีหลายแบบเพื่อให้เลือกใช้ให้เหมาะสมกับการติดตั้งในรถยนต์ ที่ขั้วสายไฟจะมี ฉนวนยางหนาหุ้มอยู่เพื่อป้องกันความชื้น สิ่งสกปรก และป้องกันการกระโดดลงกราวต์ของไฟแรงสูง เมื่อมีการทำงานของระบบไฟจุดระเบิดซึ่งจะทำให้ระบบจุดระเบิดเกิดความบกพร่อง ขั้วสายไฟหัวเทียน แบบต่างๆ แสดงในรูปที่ 2.8 และรูปที่ 2.9 แสดงการใช้ขั้วสายไฟหัวเทียนที่ถูกต้องและไม่ถูกต้อง


รูปที่ 2.8 แสดงขั้วสายไฟหัวเทียนที่ติดตั้งกับหัวเทียนและที่ฝาครอบจานจ่าย


รูปที่ 2.9 การใช้ขั้วสายไฟหัวเทียนที่ถูกต้องและไม่ถูกต้อง
การต่อขั้วสายไฟหัวเทียนเข้ากับสายไฟหัวเทียนแบบที่ตัวนำเป็นทองแดง ปอกสายไฟให้ตัวนำยาวประมาณ 1 เซนติเมตร แล้วพับแนบกับสายไฟ สอดขั้วเสียบเข้ากับสายไฟแล้วกดฟันของขั้วเสียบเข้ากับ สายไฟให้แน่นดังรูปที่ 2.10 (ก) ส่วนรูปที่ 2.10 (ข) เป็นขั้วสายไฟที่ติดตั้งทางด้านฝาครอบจานจ่าย โดยที่ตรงกลางของขั้วสายไฟจะมีฟันยื่นออกมาให้สวมเข้ากับสายไฟแล้วกดฟันของขั้วเสียบเข้ากับสายไฟ ให้แน่น และรูปที่ 2.10 (ค) เป็นสายไฟหัวเทียนแบบที่ตัวนำเป็นผงถ่านคาร์บอน การติดตั้งให้ใช้ขอเหล็กเล็กๆ ตามรูปกดเข้ากับสายตัวนำแล้วสวมขั้วเสียบเข้ากับสายไฟแล้วกดฟันของขั้วเสียบเข้ากับสายไฟให้แน่น


รูปที่ 2.10 การติดตั้งขั้วสายไฟหัวเทียน
ขั้วสายไฟแบตเตอรี่
แบตเตอรี่รถยนต์เป็นแหล่งจ่ายพลังงานไฟฟ้าและสะสมพลังงานไฟฟ้าที่สำคัญที่สุดของรถยนต์ ดังนั้นจึงต้องประกอบขั้วสายไฟแบตเตอรี่เข้ากับสายไฟแบตเตอรี่ให้แน่น เมื่อติดตั้งขั้วสายไฟแบตเตอรี่กับขั้วแบตเตอรี่ให้แน่นแล้ว การเกิดแรงดันตกคร่อมก็จะเกิดขึ้นน้อยมาก (แรงเคลื่อนในสายไฟมีน้อยกว่า ปกติเกิดจากขั้วหลวม ขั้วสกปรก หรือเกิดการกัดกร่อนของสายไฟ) ขั้วสายไฟแบตเตอรี่เมื่อใช้งานไป นานๆ จะเกิดการสึกหรอเนื่องจากการกัดกร่อนของสารเคมี ขั้วสายไฟแบตเตอรี่จึงต้องเปลี่ยนใหม่ ขั้วสายไฟแบตเตอรี่มีหลายแบบ การเลือกขั้วสายแบตเตอรี่มาใช้งานควรเลือกให้เหมาะสมกับการติดตั้งใน รถยนต์คันนั้นๆ ดังรูปที่ 2.11


รูปที่ 2.1 1 ขั้วสายไฟแบตเตอรี่
การประกอบขั้วสายไฟแบตเตอรี่เข้ากับสายไฟแบตเตอรี่ (แบบที่ต้องบัดกรี) ตัดสายไฟที่มีคราบของการกัดกร่อนของนํ้ากรดออก ปอกฉนวนสายไฟให้ตัวนำ (ทองแดงหรืออะลูมิเนียม) มีความยาวเท่ากับปลอกรัดสายไฟของขั้วสายไฟแบตเตอรี่ ใช้ความร้อนจากแก๊สอะเซทิลีน (ใช้ความร้อนตํ่า) ให้ความร้อนกับตัวนำจนร้อนดีแล้วใส่ตะกั่วบัดกรีเข้าไปจนตะกั่วบัดกรีไหลเต็มตัวนำ ให้ความร้อนกับขั้ว สายไฟแบตเตอรี่จนปลอกรัดสายไฟร้อนดีแล้วใส่ตะกั่วบัดกรีเข้าไปจนมีตะกั่วเต็มประมาณ 1/4 ของความยาว ปลอกรัดสายไฟ ใส่สายไฟเข้าไปจนสุดปลอกรัดสายไฟ ตะกั่วบัดกรีก็จะล้นออกมาให้ความร้อนต่อไป ประมาณ 2 ถึง 3 วินาที แล้วปล่อยให้เย็น ทดสอบความแน่นของขั้วสายไฟกับสายไฟ เมื่อแน่นดีแล้ว ใช้เทปพันสายไฟพันเพื่อป้องกันการลัดวงจรดังรูปที่ 2.12


รูปที่ 2.12 การต่อสายไฟเข้ากับขั้วสายไฟแบตเตอรี่
การต่อขั้วสายไฟเข้ากับสายไฟมีการบีบรัดสายไฟและการบัดกรีสายไฟ การบีบรัดสายไฟจะทำงานได้สะดวกรวดเร็วกว่าการบัดกรี การบัดกรีจะกระทำเมื่อการบีบรัดสายไฟบีดรัดไม่แน่น และในบางครั้งการต่อขั้วสายไฟอาจจะมีทั้งการบีบรัดสายไฟและการบัดกรีพร้อมกันในตัวเดียวกัน คีมบีบรัดขั้วสายไฟ และแบบต่างๆ ของปลอกรัดสายไฟแสดงดังรูปที่ 2.13 และรูปที่ 2.14 ตามลำดับ

คีมบีบรัดขั้วสายไฟ
รูปที่ 2.13 คีมบีบรัดขั้วสายไฟ


รูปที่ 2.14 แบบต่างๆ ของปลอกรัดสายไฟ
การต่อสายไฟเข้ากับขั้วสายไฟแบบปลอกรัดเป็นทรงกระบอกกลม ปอกฉนวนให้ทองแดงมีความยาวเท่ากับปลอกรัดสอดสายไฟเข้าไปในปลอกรัดของขั้วสายไฟแล้วใช้คีมบีบรัดขั้วสายไฟบีบกดให้แน่น แล้วทดสอบความแน่นด้วยการดึงขั้วสายไฟกับสายไฟจะต้องไม่หลวมดังรูปที่ 2.15


รูปที่ 2.15 การต่อสายไฟเข้ากับขั้วสายไฟแบบปลอกรัดสายไฟทรงกระบอกกลม
การบัดกรีขั้วสายไฟแบบปลอกรัดสายไฟเป็นแบบทรงกระบอกกลม ปอกฉนวนให้ทองแดงมีความยาวเท่ากับปลอกรัด บัดกรีตะกั่วเข้ากับสายทองแดงก่อนจนตะกั่วอยู่เต็มสายทองแดงแล้วสอดสาย ทองแดงเข้าไปในปลอกรัด ทำการบัดกรีขั้วสายไฟโดยใส่ตะกั่วบัดกรีเข้าไปอีกจนเต็ม ทดสอบความแน่นก่อนนำไปใช้งานดังรูปที่ 2.16


รูปที่ 2.16 การบัดกรีขั้วสายไฟ


รูปที่ 2.17 การต่อสายไฟเข้ากับขั้วสายไฟแบบขาบีบรัดสายไฟ
การต่อสายไฟเข้ากับขั้วสายไฟแบบขาบีบ ปอกฉนวนให้ทองแดงมีความยาวพอดีกับขาบีบตัวใน สอดสายไฟเข้าไปในขั้วสายไฟให้ฉนวนอยู่บนขาบีบสายไฟตัวนอกและทองแดงอยู่ที่ขาบีบตัวใน ใช้คีมบีบขั้วสายไฟบีบกดสายไฟกับขั้วสายไฟให้แน่น ถ้ายังไม่แน่นก็ให้ทำการบัดกรีหรือไม่ก็เปลี่ยนใหม่ดังรูป ที่ 2.17

บทความอื่น ๆ ที่น่าสนใจ:

Share this :

  • Stumble upon
  • twitter

Comments are closed.