เซอร์วิสวาวล์ SERVICE VALVE

Posted on : 23-05-2013 | By : Author | In : ระบบต่าง ๆ ในรถยนต์

เซอร์วิสวาวล์หรือลิ้นบริการ เป็นอุปกรณ์ที่ติดอยู่บนตัวคอมเพรสเซอร์ลิ้นเซอร์วิส ที่ใช้กันมีอยู่ 2-3 แบบ แต่หลักการทำงานโดยทั่วไปนั้นคล้ายกัน จะกล่าวถึงเซอร์วิสวาวล์ที่นิยมใช้กันมากซึ่งมีอยู่ 2 แบบ คือ
1. แบบปิด-เปิดด้วยมือ Hand Shut-Off Valve
2. แบบลิ้นความดันทางเดียว (Schrader Valve) (คล้ายกับจุ๊บยางรถยนต์)
1. แบบปิด-เปิดด้วยมือ Hand Shut-off Type ลักษณะเป็นลิ้น 3 ตำแหน่งทำหน้าที่ 3 อย่างคือ
ก. ลิ้นปิดทางเดินของสารทำความเย็น ส่วนช่องที่ต่อไปยังเกจวัดความดัน (gauge port) เปิดดูภาพที่ 14-1 A. ประกอบ
ข. ลิ้นอยู่ในตำแหน่งเปิดสารทำความเย็นไหลตลอดระบบลักษณะตำแหน่งนี้ช่องเกจสำหรับวัดความดันปิดดูภาพที่ 14-1 B. ประกอบ
ค. ลิ้นอยู่ในตำแหน่งเปิดให้สารทำความเย็นไหลได้ตลอดระบบ และสามารถวัดความดันของสารทำความเย็นในระบบทำความเย็นได้ด้วย
หน้าที่การทำงาน แต่ละตำแหน่งของลิ้นเซอร์วิสวาวล์


A. ลิ้นปิดทางเดินของสารทำความเย็นที่เข้ามายังคอมเพรสเซอร์ช่องเกจวัดความดันเปิด


B. ลิ้นอยู่ในตำแหน่งเปิดสารทำความเย็นไหลตลอดระบบ ช่องเกจวัดความดันปิด


C. ลิ้นอยู่ในตำแหน่งเปิดสารทำความเย็นไหลได้ตลอดระบบ และสามารถวัดความดันในระบบได้ด้วย
ภาพที่ 14-1 แสดงตำแหน่งการทำงานของเซอร์วิสวาวล์ แบบปิด-เปิดด้วยมือ (Hand Shutoff Type)

ลิ้นปิดทางเดินของสารทำความเย็นที่เข้ามายังคอมเพรสเซอร์ ช่องเกจวัดความดันเปิด
Shut off Refrigerant Flow Gauge Port Out of System
ในตำแหน่งนี้ลิ้นเลื่อนอยู่ด้านหน้าปิดช่องที่ 2 (ดูภาพ 14-1A. ประกอบ) จากภาพจะเห็นว่าสารทำความเย็นถูกกักอยู่ภายในท่อไม่สามารถผ่านช่อง 2 เข้ามายังคอมเพรสเซอร์ ส่วนช่องเกจวัดความดันลิ้นอยู่ในตำแหน่งเปิดเช่นเดียวกัน จากภาพ 14-1A สังเกตเห็นได้ว่าช่องเกจวัดความดัน (ช่อง 1) และช่องที่ต่อไปยังคอมเพรสเซอร์ (ช่อง3) สามารถติดต่อถึงกันได้
ถ้าหากว่าเราปิดช่องเกจวัดความดัน (ช่อง 1) ด้วยฝาปิด จะเห็นได้ว่าหากเปิดสวิชให้คอมเพรสเซอร์ทำงานแล้ว จุดนี้เป็นจุดอันตรายอย่างยิ่งเพราะจะทำให้ความดันจากคอมเพรสเซอร์จะย้อนกลับไปยังตัวคอมเพรสเซอร์ ในลักษณะนี้หากลิ้นเซอร์วิส-วาวล์ อยู่ในตำแหน่งนี้นานๆ จะเป็นอันตรายต่อคอมเพรสเซอร์ แต่มีข้อยกเว้นบางกรณีที่จำเป็นต้องทำการทดสอบเกี่ยวกับตัวคอมเพรสเซอร์แต่ก็ไม่ควรทำการทดสอบในตำแหน่งนี้นานนัก
ลิ้นอยู่ในตำแหน่งเปิด-ช่องเกจวัดความดันปิด Normal Refrigerant Operation Gauge port out of System
ในลักษณะนี้ลิ้นจะคืนถอยหลังไปปิดช่องทางออกของเกจวัดความดันและเปิดให้ช่อง 2 และช่อง 3 ติดต่อถึงกันได้ ดูภาพ 14-1B. ประกอบ ลักษณะเช่นนี้เมื่อคอมเพรส¬เซอร์ทำงาน สารทำความเย็นสามารถไหลจากคอมเพรสเซอร์ออกไปยังระบบทำความเย็นได้ แต่ในลักษณะที่ลิ้นอยู่ในตำแหน่งปิดช่อง 1 อยู่ เพราะฉะนั้นจึงไม่สามารถอ่านค่าความดันของสารทำความเย็นได้
เมื่อระบบทำความเย็นทำงานตามปกติลิ้น Service Valve ควรอยู่ในตำแหน่งนี้เสมอ
ลิ้นอยู่ในตำแหน่งกึ่งกลางสารทำความเย็นไหลได้ตลอดระบบ ช่องเกจวัดความดันเปิด
Normal Refrigerant Operation Gauge Port in the System
Service Valve ในตำแหน่งนี้อยู่ในลักษณะกึ่งกลาง คือไม่ปิดช่องทางใดช่องทางหนึ่งโดยเฉพาะลิ้นเซอร์วิสวาวล์ในตำแหน่งนี้สารทำความเย็น สามารถไหลได้ตลอดระบบ และสามารถอ่านค่าความดันสารทำความเย็นที่ออกจากคอมเพรสเซอร์ได้
จงจำไว้ว่า เมื่อจะเอาท่อออกจากชุด Service Valve (ท่อยางต่อที่ช่อง 2) ลิ้นเซอร์วิสวาวล์ ต้องอยู่ในตำแหน่งปิดดังรูป 14 – 1A เสมอ ทั้งนี้เพื่อป้องกันมิให้เกจวัดความดันเสียและเป็นการป้องกันมิให้สารทำความเย็นหลุดหายไปจากระบบมากเกินไป เมื่อถอดสายท่อยางออกช่อง 2 แล้วให้ใช้ฝาปิดๆ ที่ทางช่อง 2 และหยุดการทำงานของคอม เพรสเซอร์
เซอร์วิส วาวล์ ชนิดที่เป็นชนิดที่นิยมใช้กับเครื่องปรับอากาศ รถยนฅ์ เซอรวิสวาวล์ชนิดนี้ คือ ชาราเดอร์ วาวล์ หรือ (Schrader Valve Type) ลักษณะการทำงานของลิ้นแบบนี้ จะทำงานเพียง 1 ใน 2 หน้าที่เท่านั้น กล่าวคือลิ้นจะอยู่ในตำแหน่งใดตำแหน่งหนึ่งเพียงตำแหน่งเดียว
ชาราเดอร์ วาวล์ (Schrader Valve) มีลักษณะคล้ายกับจุ๊บยางในรถยนต์ ชุดของชาราเดอร์ วาวล์ ถูกสวมอยู่ภายในเรือนของชาราเดอร์ วาวล์ช่องที่ 1 (ดูภาพ 14-2) ประกอบ ณ จุดช่องที่ 1 จะมีเกลียวนอกสำหรับสวมข้อต่อของท่อสายยางต่างๆ เช่น ท่อสำหรับสวมวัดความดัน หรืออัดน้ำยาทำความเย็น สำหรับลิ้นแบบนี้ไม่สามารถดันเลื่อนไปทางด้านหน้า (Front Seat) ได้ (ตำแหน่งที่ 2 ดังภาพ) สำหรับด้านการบำรุงรักษาเซอร์วิส วาวล์ แบบนี้มีน้อยมากเราจะพบว่าบางครั้งเซอร์วิสวาวล์รั่ว ซึ่งอาจเกิดจากไส้ไก่ตัวในเปิดค้างอยู่ตลอดเวลาหรือมีการรั่วที่ส่วนอื่นๆ ของลิ้นแบบนี้ ควรจะเปลี่ยนใหม่ เพื่อที่จะได้ใช้งานได้ดีในครั้งต่อๆ ไป


ภาพที่ 14-2 ลิ้นเซอร์วิสแบบชาราเดอร์

บทความอื่น ๆ ที่น่าสนใจ:

Share this :

  • Stumble upon
  • twitter

Comments are closed.